Contact

Zeestraat 84
2518 AD The Hague
Netherlands

Other locations ›

Renske Solkesz

Overdonderd

In 2006 liep ik totaal overdonderd de bioscoop uit. Vol vragen en met het gevoel dat de oplossingen die Al Gore aan het einde van ‘An inconvenient Truth’ opsomde, volstrekt ontoereikend waren. Als alle grafieken zo overduidelijk richting catastrofe wijzen, wat kan ik dan nog doen?  

Gelukkig ben ik niet de enige die zich realiseert dat stil zitten geen optie is. Fast forward naar 2018. Met nog 900 anderen neem ik de boot naar Terschelling om tijdens Springtij 2018 van gedachten te wisselen, inspiratie op te doen en elkaar aan te moedigen. Na een wel zeer deprimerend verhaal over de alomtegenwoordigheid van plastic in onze omgeving, vertrek ik naar de sessie ‘Energietransitie: het samenspel in de wijk.’ Onder leiding van Harm Edens (die man is grappig! (Ja, ook in het echt)) kijken we naar een rollenspel: de wethouder versus de bewoners van de fictieve gemeente Morgenwaard.

Het gesprek ontspoort vrijwel meteen. Vragen van de bewoners beantwoordt de wethouder niet voldoende en zijn plan voor een warmtenet stuit op weerstand. Terwijl de bewoners van deze gemeente wel van goede wil zijn, want de lokale basisschool heeft het dak vol zonnepanelen gelegd en verschillende ondernemers hebben hun bedrijf al behoorlijk verduurzaamd. Wat gaat hier nou mis? Uit het gesprek haal ik een aantal do’s en don’ts voor communicatie die ik in mijn werk als adviseur energietransitie ook dagelijks tegenkom.

 

DON’T

  • Presenteer de plannen niet als een voldongen feit: ‘Wij hebben besloten hier een warmtenet aanleggen.’ Mensen meenemen in de redenatie waarom een warmtenet in deze specifieke wijk de beste oplossing is, is cruciaal.
  • Zorgen niet serieus nemen, zorgt voor meer weerstand dan nodig. De energietransitie in de gebouwde omgeving heeft grote gevolgen voor hoe onze huizen en kantoren er binnenkort uit zullen zien. Dus het is volstrekt logisch om bezorgd te zijn. Zie weerstand als een bron van informatie om plannen nog beter te maken.
  • Communiceren zonder kennis over je doelgroep, werkt contraproductief. En realiseer je dan meteen ook dat het overgrote deel van de beslissingen over de woning door de vrouw in het huishouden gemaakt worden.

 

DO

  • Wees duidelijk over de mate van keuzevrijheid in de gemeentelijke plannen. Een belofte van inspraak die niet nagekomen wordt, werkt averechts.
  • Gebruik de goede voorbeelden die er al zijn. We zijn allang begonnen met verduurzamen. De ervaring en het enthousiasme van degenen die hun huis of bedrijf al hebben verduurzaamd zijn van grote waarde om anderen ook een eerste stap te laten zetten.   
  • Benadruk de voordelen van verduurzaming in huis. Niet alleen de cijfermatige (lagere energierekening), maar vooral ook hoe het voelt: geen tocht meer, lekkere warme vloeren, gezellige nisjes bij het raam door de extra dikke muren. En echt, een inductieplaat is veel gemakkelijker schoonmaken dan een gasfornuis.
  • Let op de opstelling van de zaal. Wanneer iedereen in een kring zit, is de positie gelijkwaardig en kan iedereen elkaar aankijken. Dat bevordert de noodzakelijke samenwerking. De geijkte theater-opstelling benadrukt juist de verschillende posities van partijen en maakt het moeilijk om toenadering te zoeken.

Deze sessie, en veel van de andere verhalen die ik op Springtij heb gehoord, maakte me wederom duidelijk hoe groot de kracht van taal is. Een goed gesprek is cruciaal om bezorgdheid en weerstand om te buigen in actie, als brandstof voor duurzame verandering. Inmiddels weet ik ook het antwoord op de vraag wat ik kan doen. Helpen om een verhaal te vertellen dat resoneert en een gesprek te voeren dat constructief is. Want net als Frank Elderson, Hans de Boer, Stientje van Velthoven en al die anderen die ik het afgelopen weekend hoorde spreken, geloof ik dat verhalen mensen in beweging kunnen zetten.