Contact

Zeestraat 84
2518 AD The Hague
Netherlands

Other locations ›

Marcel Schuttelaar

10 punten voor Simpel Beter Eten (2016)

Opgeladen door het 7e bezoek aan Springtij, overdacht ik de belangrijkste conclusies van mijn trip naar Terschelling. Samen met een kleine 400 pioniers waren we op zoek naar wegen om de transitie te versnellen. Het worden de komende 5-10 jaar enerverende en uitdagende tijden. De transitie naar klimaatneutraal, circulaire economie, slimme mobiliteit en een nieuw voedselbeleid krijgt eindelijk zijn beslag. Er werd tijdens Springtij niet langer getobd óf we moeten verduurzamen, maar hoe we dit sneller en handiger kunnen oppakken.

Mooi was dat de tegenstellingen tussen partijen wat lijken te vervagen. Bij het onderwerp Food lijkt het omgekeerde wel het geval. Kort samengevat zijn er twee stromingen. Eén die het voedselsysteem zo onduurzaam vindt dat de hele agrofoodsector zou moeten worden opgedoekt en vervolgens opnieuw beginnen. In plaats van “fossiel-vrij” een soort “agrofoodsector-vrij”. De tweede stroming ziet naast veelbelovende groene starters ook versnelling bij de koplopers in de agrofoodsector en gelooft meer in de stap voor stap benadering.

Overeenstemming was er dat er op veel punten fundamentele verbeteringen nodig zijn. Tijdens Springtij lag de focus vooral op vegetarisch eten en het stimuleren van biologische productie, om zo de schadelijke effecten op het klimaat te kunnen inperken en aan de eisen van het klimaatakkoord van Parijs te kunnen voldoen.

Voor mij aanleiding om, mede in het licht van de aankomende discussies over de voedselagenda van Van Dam en de aanstaande verkiezingen in maart 2017, de in november 2014 geformuleerde 10 punten voor een beter voedselbeleid hier weer even boven water te halen:

1 | Veilig voedsel

Er komt een ministerie van Voedsel. De minister is eindverantwoordelijk voor het voedselbeleid waaronder de voedselveiligheid. Het bedrijfsleven zorgt er natuurlijk voor dat het aangeboden voedsel veilig is. Het overheidstoezicht (NVWA) moet volkomen onafhankelijk kunnen opereren en bedrijven maar ook ministers op de vingers kunnen tikken.

2 | Voedingsles voor iedereen

Om te voorkomen dat burgers verder vervreemd raken van hun voedsel is het noodzakelijk dat op gemeentelijk niveau (voedselstrategie) voedings-, kook- en smaakcursussen gegeven worden. Via educatie, stadslandbouw, foodfestivals en andere events wordt de beleving dichterbij gebracht. De lokale aanpak is hiertoe de meest aangewezene. Kinderen zijn de belangrijkste doelgroep.

3 | Eerlijke communicatie

Een product is wat het belooft. Informatie moet dus altijd correct zijn. En makkelijk beschikbaar via een onafhankelijke open database. Toegankelijk voor iedereen. Basislevensmiddelen mogen niet met additieven worden gekleurd of anderszins de consument misleiden. Dus geen bruin gekleurd witbrood meer. Geen ongezonde voedselreclames (bv. energiedrinks) voor kinderen en jongeren. De NVWA dient dit te handhaven.

4 | Ecologisch verantwoord

Voor een gezonde voedselproductie is het cruciaal de bodemvruchtbaarheid van landbouwgronden te verhogen. En die gaat zelfs in het vruchtbare Nederland onderuit. Na jaren van stabilisatie wordt het tijd versneld het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen, kunstmest en fossiele energie te verminderen. Door opslag van koolstof (organische stof) in de bodem en terugdringen van kunstmest en energie is hier belangrijke klimaatwinst te boeken. En we gaan door teelt en veredeling de intrinsieke kwaliteit van ons voedsel vergroten.

5 | Cyclische economie

Voedselverpakkingen moeten voldoen aan de principes van de cyclische economie. Waar mogelijk onverpakt, zoveel mogelijk in retourstromen die goed en hoogwaardig  recyclebaar zijn, vrij van milieugevaarlijke stoffen en met een lage input van fossiele energie. De agrofoodsector kan het boegbeeld worden van de circulaire economie.

6 | Respect voor dieren

Enkel vlees wat voldoet aan keurmerkeisen zoals Milieukeur en de sterren van de Dierenbescherming of vergelijkbare systemen. Idem voor eieren, vis en andere voeding van dierlijke oorsprong. Minder en veel beter, dat is dus het motto. Gezien de bijdrage van met name vlees aan het broeikaseffect is een forse herbezinning op de consumptie noodzakelijk.

7 | Eerlijke prijs

Alle schakels in de keten horen een fatsoenlijk basaal inkomen te verdienen. Dit geldt natuurlijk voor producenten en werknemers in derde wereldlanden, maar ook voor ondernemers hier. In het bijzonder voor de lokale fooddetaillisten die met hun aanbod van producten een stad leefbaar en gevarieerd houden. Door ketens kort en transparant te houden valt hier winst te boeken.

8 | Gezonde competitie

Voorkom dat de consument voor zijn voedsel te zeer afhankelijk wordt van één schakel in de keten. Diversiteit is hier, net als in de natuur, het motto. Bij zaadveredeling is het kwekersrecht de aangewezen vorm. Uitzondering op de competitieregel vormen collectieve afspraken in de keten die juist tot doel hebben het niveau van verduurzaming van het voedsel te verhogen.

9 | Gezond is de standaard

Het wordt de consument veel makkelijker gemaakt om gezond te eten. Op scholen, in crèches, zorginstellingen, op recreatieve hotspots, (tank)stations, is het grootste deel van het aanbod in voedsel en dranken gezond. Gemeente hebben hier een duidelijke taal. Bewerkte levensmiddelen moeten gaan voldoen aan de eisen van het Vinkje, welke stap voor stap aangescherpt worden.

10 | Verdubbelen groente- en fruitconsumptie

Er komt een nationaal plan om de consumptie van groente en fruit voor alle!! burgers fors te verhogen. Groente en fruit zijn gezond, gevarieerd en lekker. Door aanzienlijk meer groente en fruit te eten wordt het dagelijkse menu veel gezonder en tegelijk de footprint/impact op het klimaat fors verlaagd.

Achter een eenvoudig voedselbeleid zit een ingewikkelde wereld. Maar het is de kunst die toch simpel te houden. Dus, tien adviezen waarmee ons voedsel een stuk duurzamer en gezonder wordt. Mijn inzet alvast voor de volgende editie van Springtij: ‘Simpel beter eten’.


Thank you for your registration!
Invalid email address Back